Ay ve Gök Olayları Testi
Bu test, gökyüzünde çıplak gözle izleyebildiğimiz olayların arkasındaki bilimi ne kadar bildiğinizi ölçer. Ay ve Güneş tutulmalarının türleri, tutulmaların nasıl hesaplandığı, mevsimleri oluşturan eksen eğikliği, ekinokslar ve kutup bölgelerindeki uzun gündüzler ile meteor yağmurları sorulur. Gök olaylarını takip eden amatör gözlemciler, öğrenciler ve genel kültürünü sınamak isteyen herkes için orta seviyede bir testtir. Açıklamalar, yaygın yanılgıları düzeltmeye yardımcı olur.
Ay ve Gök Olayları Testi
1/12Güneş tutulması Ay'ın hangi evresinde gerçekleşebilir?
Cevabı göster
D) Yeni ay — Güneş tutulmasında Ay, Güneş ile Dünya arasına girer; bu dizilim yeni ay evresindedir. Dolunayda ise Ay tutulması olabilir.
2/12Güneş tutulması sırasında Güneş, Dünya ve Ay dizilişinde ortada hangi gök cismi bulunur?
Cevabı göster
A) Ay — Güneş tutulmasında Ay ortadadır ve gölgesini Dünya'ya düşürür. Ay tutulmasında ise ortadaki gök cismi Dünya'dır.
3/12Ay'ın Güneş'i tamamen örtemediği ve çevresinde parlak bir halka kaldığı Güneş tutulması türü hangisidir?
Cevabı göster
C) Halkalı tutulma — Ay, Dünya'ya uzak konumundayken küçük göründüğü için Güneş'i tam örtemez ve halkalı tutulma oluşur.
4/12Ay'ın yalnızca Dünya'nın yarı gölgesinden geçtiği ve çoğu zaman fark edilmeyen tutulma türü hangisidir?
Cevabı göster
D) Yarı gölge Ay tutulması — Yarı gölgede Güneş ışığı yalnızca kısmen engellendiği için Ay'da hafif bir kararma olur. Halkalı ve hibrit ise Güneş tutulması türleridir.
5/12Benzer tutulmaların yaklaşık 18 yıl 11 gün arayla yinelendiği döngüye ne ad verilir?
Cevabı göster
C) Saros döngüsü — Saros döngüsü eski Babil gökbilimcilerince fark edilmiştir. Güneş lekesi döngüsü ise yaklaşık 11 yıldır.
6/12NASA'ya göre bir yılda gerçekleşen Ay ve Güneş tutulmalarının toplam sayısı hangi aralıktadır?
Cevabı göster
B) 4 ile 7 arası — Tutulmalar yılda yaklaşık iki kez yaşanan tutulma mevsimlerinde toplanır ve yıllık toplam 4 ile 7 arasında değişir. 12-13, bir yıldaki dolunay sayısına karşılık gelir.
7/12Aristoteles, Ay tutulmasında Ay'a düşen gölgenin hep yuvarlak olmasını neyin kanıtı olarak gösterdi?
Cevabı göster
A) Dünya'nın küre biçiminde olduğunun — Her konumda yuvarlak gölge bırakabilen tek biçim küredir; Aristoteles bunu Dünya'nın küresel olduğunun kanıtlarından biri saydı.
8/12Dünya'nın dönme ekseni, yörünge düzlemine göre yaklaşık kaç derece eğiktir?
Cevabı göster
C) 23,4 — NASA'ya göre eksen eğikliği yaklaşık 23,4 derecedir. 5 derece, Ay'ın yörüngesinin Dünya yörüngesine göre eğikliğidir.
9/12Ekinoks günlerinde öğle vakti Güneş ışınları hangi enleme dik açıyla düşer?
Cevabı göster
A) Ekvator — Ekinokslarda ışınlar Ekvator'a dik gelir. Haziran gündönümünde Yengeç, aralık gündönümünde Oğlak Dönencesi'ne dik düşer.
10/12Güneş'in 24 saat boyunca batmadığı “gece yarısı Güneşi” hangi bölgelerde görülür?
Cevabı göster
D) Kutup dairelerinin ötesinde — Yaklaşık 66,6 derece enleminin ötesindeki kutup bölgelerinde yaz gündönümü çevresinde Güneş batmaz.
11/12Ekim ayındaki Orionid meteor yağmuru hangi kuyruklu yıldızın bıraktığı parçacıklardan kaynaklanır?
Cevabı göster
B) Halley — Halley'in yörüngesinde bıraktığı tozlar, mayısta Eta Akuaridler ve ekimde Orionidler yağmurlarını oluşturur.
12/12Halk arasında “akan yıldız” denen ışık izi aslında nedir?
Cevabı göster
B) Atmosfere giren küçük bir parçacığın sürtünmeyle parlaması — Akan yıldız, yani meteor, atmosfere giren küçük toz ya da kaya parçacığının ısınıp parlamasıdır; yıldızlarla ilgisi yoktur.